წყლის ელექტრო გამაცხელებლის შეძენისას ან მისი მოვლის პროცესში ხშირად ჩნდება კითხვები, რომლებიც მოწყობილობის მუშაობის პრინციპებს, განსხვავებულ ტიპებსა თუ ტექნიკურ მხარეებს ეხება. ამიტომ, ღირს დეტალურად განვიხილოთ, როგორ მუშაობს გამაცხელებელი, რა უნდა ვიცოდეთ მისი შეძენისას და რა მარტივი წესების დაცვაა საჭირო იმისთვის, რომ მოწყობილობამ დიდხანს იმუშაოს.
როგორ მუშაობს წყლის ელექტრო გამაცხელებელი?
ელექტრო გამაცხელებელი წყლის გასათბობად და შესანახად სპეციალურ, თბოიზოლირებულ ავზს იყენებს. როდესაც ავზში ცივი წყალი შედის, თერმოსტატი ტემპერატურის ცვლილებას აფიქსირებს და ამ დროს რთავს გამაცხელებელ ელემენტს, რომელსაც ხშირად ,,ტენსაც” უწოდებენ. ეს ელემენტი წყალს წინასწარ განსაზღვრულ, სასურველ ტემპერატურამდე ათბობს.
წყლის გათბობის შემდეგ, თერმოსტატი ენერგიის დაზოგვის მიზნით, ელემენტს ავტომატურად თიშავს. ავზის თბოიზოლაცია კი მიღწეულ ტემპერატურას დიდი ხნის განმავლობაში ინარჩუნებს. ონკანის გახსნისას მომხმარებელი უკვე გამზადებულ ცხელ წყალს იღებს, ავზში დაცლილი ადგილი კი კვლავ ცივი წყლით ივსება და გაცხელების პროცესი თავიდან იწყება.
წყლის ელექტრო გამაცხელებლების ტიპები
გამაცხელებლები მუშაობის პრინციპის მიხედვით ორ ძირითად კატეგორიად იყოფა. პირველი და ყველაზე გავრცელებული შემნახველი ტიპის მოდელია, რომელსაც 30-დან 150 ლიტრამდე მოცულობის იზოლირებული ავზი აქვს. მისი მუშაობის არსი ისაა, რომ წყალს წინასწარ აცხელებს და ინახავს. დამონტაჟებაც შედარებით მარტივია, თუმცა გასათვალისწინებელია, რომ ცხელი წყლის მარაგი შეზღუდულია. თუ ავზი დაიცლება, გაცხელებას გარკვეული დრო, ხშირად ერთი საათიც კი სჭირდება.
მეორე ტიპია გამდინარე გამაცხელებელი, იგივე „ატმორი“, რომელსაც რეზერვუარი არ გააჩნია. ის წყალს ონკანის გახსნისთანავე, მომენტალურად ათბობს, რის გამოც ცხელი წყლის რესურსი ულიმიტოა. ამასთან, ელექტროენერგიას მხოლოდ აქტიური მუშაობისას მოიხმარს. თუმცა, მასაც აქვს თავისი თავისებურებები: მაღალი სიმძლავრის გამო, მონტაჟი რთულია და სპეციალურ ელექტროგაყვანილობას მოითხოვს. ასევე, შესაძლოა პრობლემა შეიქმნას წნევაზე, მაგალითად, თუ წყალს ერთდროულად ორ წერტილში მოიხმართ, ნაკადი ორივე ონკანში შესამჩნევად შემცირდება.
წყლის ელექტრო გამაცხელებლები მონტაჟის ტიპების მიხედვით
მუშაობის პრინციპის გარდა, გამაცხელებლები მონტაჟის ტიპებითაც განსხვავდება. ყველაზე ხშირად ვერტიკალური მოდელები გვხვდება, რადგან ისინი კედელზე კომპაქტურად თავსდება და მინიმალურ ადგილს იკავებს. მათგან განსხვავებით, ჰორიზონტალური გამაცხელებლები კარგად ერგება დაბალჭერიან სივრცეებს, რადგან დამონტაჟება ჭერთან ახლოს, ფაქტობრივად გამოუყენებელ ზონაშიც შეიძლება.
ჰორიზონტალური მოდელი ზოგჯერ უკეთესი გამოსავალია ისეთ სააბაზანო ოთახებში, სადაც რადიატორები ან საშრობები უკვე კედლის დიდ ნაწილს იკავებს და სივრცის ათვისება რთულია. ამ ორი ტიპის გარდა, არსებობს უნივერსალური მოდელებიც, რომელთა დაყენება ორივე მდგომარეობაში, ვერტიკალურადაც და ჰორიზონტალურადაც არის შესაძლებელი.
წყლის ელექტრო გამაცხელებელი თუ გაზის გამაცხელებელი
სიმძლავრის თვალსაზრისით, გაზის გამაცხელებლებს აქვს უპირატესობა. მაგალითად, გათბობის ქვაბს წუთში თითქმის ორჯერ მეტი წყლის გაცხელება შეუძლია, ვიდრე იმავე სიმძლავრის ელექტრო მოდელს. თუმცა, ელექტრო გამაცხელებელი ბევრად მარტივად და სწრაფად მონტაჟდება, რადგან მას არ სჭირდება დამატებითი სავენტილაციო სისტემა და საკვამლე მილი.
ორივე ტიპის მოწყობილობა უსაფრთხოების ნორმების დაცვას მოითხოვს, თუმცა მათთან დაკავშირებული რისკები განსხვავებულია. ელექტრო გამაცხელებლის შემთხვევაში პოტენციური საფრთხე შეიძლება უკავშირდებოდეს არასწორ მონტაჟს, დამიწების არარსებობას ან წყლის გაჟონვას. გაზის გამაცხელებელთან მთავარი რისკი ნახშირბადის მონოქსიდით (CO) ინტოქსიკაცია, რომელიც არასათანადო ვენტილაციისას გროვდება, ან ბუნებრივი აირის შესაძლო გაჟონვაა.
ელექტრო გამაცხელებელი ხშირად უკეთესი არჩევანია იქ, სადაც გაზიფიცირება არ არის, ან პრიორიტეტი მონტაჟის სიმარტივეა. ის ასევე მოსახერხებელია მცირე ფართისთვის, თუ სათანადო ელექტროქსელი და დამიწება არსებობს.
ხშირი ტექნიკური პრობლემები და მათი აღმოფხვრის გზები
ხანგრძლივი ექსპლუატაციისას, შესაძლოა, სხვადასხვა პრობლემამ იჩინოს თავი. მაგალითად, ხშირია ტემპერატურის რეგულირების სირთულეები. თუ წყალი ზედმეტად ცხელდება, ეს თერმოსტატის გაუმართაობაზე მიანიშნებს, ხოლო თუ არასაკმარისად ცხელდება, მიზეზი, სავარაუდოდ, გამაცხელებელ ელემენტზე დაგროვილი ნადებია. არანაკლებ სერიოზული პრობლემაა წყლის გაჟონვა. მილების შეერთების ადგილებში ეს ხშირად შუასადებების ცვეთითაა გამოწვეული, თუმცა თუ წყალი უშუალოდ ავზიდან წვეთავს, ეს შიდა კედლის კოროზიას ნიშნავს და ასეთი მოწყობილობა, სამწუხაროდ, უნდა შეიცვალოს.
მუშაობისას უჩვეულო ხმები, როგორებიცაა შიშინი ან ტკაცუნი, უმეტესად სწორედ გამაცხელებელ ელემენტზე ნადების დაგროვების შედეგია. ნადების ფენის ქვეშ მოხვედრილი წყალი დუღილს იწყებს, რაც ორთქლის ბუშტების წარმოქმნასა და ხმაურს იწვევს. ამ პრობლემის მოგვარება ავზის გამორეცხვითა და გაწმენდით შეიძლება. აქვე უნდა აღინიშნოს დამცავი სარქველიც — მის გარშემო პერიოდულად სისველე ნორმალურია, რადგან სისტემიდან ზედმეტი წნევა გამოდის, მაგრამ თუ წყალი მუდმივად ჟონავს, სარქველი დაზიანებულია და შეცვლას საჭიროებს.
როდის უნდა მიმართოთ სპეციალისტს?
მნიშვნელოვანია იცოდეთ, რომელი პრობლემის მოგვარება შეგიძლიათ დამოუკიდებლად და როდის არის აუცილებელი კვალიფიციური ტექნიკოსის ჩარევა. თუ შესაბამისი ინსტრუქცია გაქვთ, შეგიძლიათ თავად შეამოწმოთ ელექტრო ჩამრთველი, ცადოთ თერმოსტატის დარეგულირება ან ავზის გამორეცხვა ნალექის მოსაშორებლად. ასეთი ქმედებები, როგორც წესი, ელექტრონულ კომპონენტებთან შეხებას არ საჭიროებს.
სპეციალისტის დახმარება აუცილებლად დაგჭირდებათ, თუ წყალი უშუალოდ ავზის კორპუსიდან ჟონავს, ან სადენებიდან წვის სუნს გრძნობთ. ასევე, კვალიფიციური ჩარევაა საჭირო გამაცხელებელი ელემენტის, თერმოსტატის ან სხვა ელექტრონული ნაწილის შესაცვლელად.
რეკომენდაციები წყლის ელექტრო გამაცხელებლის მოვლისა და ხანგრძლივი ექსპლუატაციისთვის
იმისთვის, რომ გამაცხელებელმა დიდხანს და გამართულად იმუშაოს, მას პერიოდული შემოწმება სჭირდება. ავზის შიგნით მოთავსებულია მაგნიუმის ანოდი, რომელიც კორპუსს კოროზიისგან იცავს. ეს დეტალი დროთა განმავლობაში ცვდება, ამიტომ წელიწადში ერთხელ მაინც უნდა შემოწმდეს და საჭიროების შემთხვევაში ახლით შეიცვალოს. ავზის მდგომარეობაზე მნიშვნელოვნად მოქმედებს წყლის ხარისხიც. ხისტი წყლის პირობებში, ელემენტსა და ავზის ძირზე ნადები გროვდება.
დაგროვილი ნადები, გარდა იმისა, რომ უცნაურ ხმაურს იწვევს, ზრდის ელექტროენერგიის ხარჯსაც, რადგან მოწყობილობას წყლის გასათბობად მეტი ენერგია სჭირდება. ამიტომ, სასურველია ავზის 6-12 თვეში ერთხელ გამორეცხვა. ამასთან, პერიოდულად, თვეში ერთხელ, კარგია წნევის დამცავი სარქვლის შემოწმებაც, რათა დარწმუნდეთ, რომ ის გამართულად მუშაობს.
საბოლოო ჯამში, სწორი მოდელის შერჩევა და მისი შემდგომი მოვლა ბევრ დეტალზეა დამოკიდებული. ბლოგში განხილული ყველა ფაქტორის გათვალისწინება დაგეხმარებათ, რომ მოწყობილობა ხანგრძლივად და შეუფერხებლად გამოიყენოთ. თუ შერჩევის პროცესში დამატებითი კითხვები გაგიჩნდებათ, გირჩევთ, რომ ,,თერმოინდუსტრიას” სპეციალისტთან გაიაროთ კონსულტაცია.